باب ششم : امراض امتلائيهء آلات ادرارى - تناسلى فصل اول : قيلة الماء علاج : در اين بيمارى ، بايد با تنقيه و تعريق از كيسهء بيضه‌ها و منع رسيدن رطوبت جديد ، آب جمع شده را كاملا اخراج نمود : تنقيه : همان بزل كردن است كه [ در فصل پنجم از باب چهارم ] ذكر يافت . تعريق : قرفه ، زراوند طويل ، سليخه ، قصب الذريره ، عاقرقرحا ، زنجبيل و امثال آنها را نيكوب با سداب ، برنجاسف ، بابونه ، پودنه ، فلفل الماء و امثال آنها را در ديگى جوشانيده و سرپوش ديگ را زير عضو باز كنند تا عرق كند و به خرقهء خشنى مانند كيسهء حمام ، مدام عرق را پاك كنند و اين عمل را يك ساعت ادامه دهند . و سپس ادويهء حادّهء معرّقه ، مانند بورهء ارمنى و نطرون را نرم سائيده و با روغن بابونه گرماگرم بر كيسهء بيضه‌ها بمالند و اين ماليدنى بايد در شبانه روز يك بار صورت بگيرد . تبصرهء 1 : در روز شرب مسهل يا اماله نبايد مرتكب تعريق شد . تبصرهء 2 : بايد دقت كرد كه در اين سير درمانى آيا حجم عضو رو به تقليل است يا خير ، هرگاه كم نشود معلوم است كه مدد مىرسد و منع مدد لازم است . اين درمان را من انجام داده‌ام و در بيست روز حجمى را كه به قدر يك خم بزرگ بود ، بالكليه زايل شده و مائيت آن ، اخراج و به حد طبيعى رسيده است .

--> - آور است و لذا در تبديل سوءمزاج‌هاى خشك مفيد است كه خشكى آن‌ها را از بين برد تا اعتدال حاصل شود . و همينطور در ساير سوءمزاج‌ها . م .